- "კოლექტიურ დასავლეთში ლიბერალურ პოსტულატებზე მდგომი ფსევდო ისტორკიკოსები და ექსპერტები მეორე მსოფლიო ომის რეალურ სურათს ისე გადმოსცემენ თითქოს ნაცისტური გერმანია ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა დაამარცა, ხოლო ომის რეალურ გმირს იოსებ სტალინსა და ადოლფ ჰიტლერს შორის თავხედურად სვამენ ტოლობის ნიშნას.
სპეკულირებენ და განძრახ ავრცელებენ დიზინფორმაციას, რომლის მიზანიც საბჭოთა ჯარისკაცის თავგანწირვის დაკნინება და ამ გამარჯვებაში მისი როლის მინიმუმამდე დაყვანა გახლავთ.
პოსტსაბჭოთა არმიის თითოეულ ოფიცერს უნდა ჰქონდეს მკაფიო ცოდნა იმ მიზნების შესახებ, რასაც ნაცისტური გერმანია მისდევდა საბჭოთა კავშირზე თავდასხმის დროს. გაუკუღმართებული, დეზორინეტირებული ჯარისკაცი, რომელსაც იუნკერობის პერიოდში დასავლური პროპაგანდით კვებავენ ვეღარასდროს შეძლებს ისეთ ბოროტებასთან ხელმეორედ გამკვლავებას, როგორიც ნაციზმია. სწორედ ჯარისკაცის იდეოლოგიურად სწორად აღზრდა გახლავთ ერთ - ერთი მთავარი იარაღი, რომლითაც დღეს რუსული არმია ჩვენი დროის ბანდრებს უკრაინაში უსწორდება."
გამარჯვების მსოფლიო-ისტორიული მნიშვნელობა 1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში
ფაშიზმ - ნაციზმზე გამარჯვებას სამართლიანად უწოდებენ მსოფლიო ისტორიული მნიშვნელობის მოვლენას. დიდი სამამულო ომის გამარჯვებით დასასრულის მთავარი შედეგია ის, რომ ურთულეს განსაცდელში საბჭოთა ხალხმა გაანადგურა ფაშიზმ - ნაციზმის
ეპოქის ყველაზე ბნელი ქმნილება, დაიცვა თავისი სახელმწიფოს თავისუფლება და დამოუკიდებლობა და გადაარჩინა კაცობრიობა დამონების საფრთხისგან.
ფაშისტური სახელმწიფოების ბლოკის (გერმანია, იტალია და იაპონია) და მათი მოკავშირეების დამარცხებამ გაზვიადების გარეშე შეიძლება მათ შორის ევროპის თითქმის ყველა ქვეყანა შევიდეს) გადაარჩინა მსოფლიო დამონების საფრთხისგან და გამოიწვია გეოპოლიტიკური ტენდენციების სამართლიანი ცვლილება.
7 მილიონზე მეტი საბჭოთა ჯარისკაცი ეწეოდა სასტიკი ბრძოლებს მტერთან ევროპისა და აზიის 12 ქვეყნის ტერიტორიაზე, საერთო ფართობით 2,2 მილიონი კვადრატული მეტრი. კმ.147 მილიონზე მეტი მოსახლეობით. წითელმა არმიამ მთლიანად ან ნაწილობრივ გაათავისუფლა რუმინეთი, პოლონეთი, ბულგარეთი, უნგრეთი, იუგოსლავიის აღმოსავლეთ რეგიონები, ავსტრია, გერმანია, ჩეხოსლოვაკია, ნორვეგია (ფინმარკის პროვინცია), დანია (კუნძული ბორნჰოლმი), ჩინეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთი პროვინციები, კორეა (38-ე პარალელამდე).
საბჭოთა კავშირი ომიდან გამოვიდა ევროპაში უდიდესი არმიით (11 მილიონ 365 ათასი ჯარისკაცით) და გააფართოვა თავისი სახელმწიფოს საზღვრები. საბჭოთა კავშირმა განამტკიცა და გამოიხსნა
დასავლეთ უკრაინისა და დასავლეთ ბელორუსიის, ბესარაბიის, ჩრდილოეთ ბუკოვინას, ტრანსკარპატების უკრაინის (რომელსაც დასავლეთის ქვეყნები ომამდე არ ცნობდნენ), პეტსამოსა და კონიგსბერგის რეგიონები, ხოლო აღმოსავლეთში სამხრეთ სახალინის და კურილის კუნძულები.
საბჭოთა კავშირის გამარჯვებამ ხელი შეუწყო მისი საერთაშორისო ავტორიტეტისა და გავლენის ზრდას მსოფლიო ასპარეზზე. ომისშემდგომ სამყაროში არც ერთი მნიშვნელოვანი პრობლემა, რომელიც გავლენას ახდენდა სახელმწიფოთა ფუნდამენტურ ინტერესებზე, საბჭოთა კავშირის გარეშე არ წყდებოდა.ეს აისახა, კერძოდ, მრავალ სახელმწიფოსთან დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარებასა და აღდგენაში. ამრიგად, თუ 1941 წელს 26 ქვეყანა ინარჩუნებდა დიპლომატიურ ურთიერთობას საბჭოთა კავშირთან, მაშინ 1945 წელს უკვე 52 სახელმწიფო გახდა.
ნაცისტური გერმანიისა და მისი მოკავშირეების დამარცხების მნიშვნელოვანი შედეგი იყო კოლონიური სისტემის დაშლა.
უკვე ომის დროს, კოლონიური და დამოკიდებული ქვეყნების მოსახლეობის დიდი ნაწილი აღმოჩნდა შეიარაღებულ ბრძოლაში აგრესორების წინააღმდეგ, ძირითადად იტალიის წინააღმდეგ აფრიკაში და იაპონიის წინააღმდეგ აზიაში. დაიწყო აზიის, აფრიკისა და ამერიკის მრავალი ქვეყნის კოლონიური დამოკიდებულების კოლაფსის შეუქცევადი პროცესი. თუ მეორე მსოფლიო ომის დასაწყისში მოსახლეობის 69% და დედამიწის ტერიტორიის 77% იყო კოლონიალურ სისტემაში, მაშინ 1970-იანი წლების შუა პერიოდისთვის ეს მაჩვენებლები შესაბამისად 0,2% და 0,5% შემცირდა. ყოფილი კოლონიების ადგილზე 100-მდე სუვერენული სახელმწიფო შეიქმნა. ამ სისტემის დაშლამ დიდი გავლენა იქონია კოლონიალური ძალების პოზიციებზეც, როგორიცაა ინგლისი, საფრანგეთი და ჰოლანდია. უდიდესი ზიანი მიაყენა დიდი ბრიტანეთის ძალას, რამაც აიძულა იგი კვალდაკვალ მიჰყოლოდა ამერიკის შეერთებული შტატების პოლიტიკას. ხალხთა კოლონიალიზმის უღლისაგან განთავისუფლების ინტენსიური პროცესი, რომელიც გაჩაღდა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, მიმდინარეობდა მჭიდრო ურთიერთქმედებაში ორ დაპირისპირებულ სოციალურ-ეკონომიკურ სისტემას შორის.
დასავლურ პროპაგანდაში ახლა უკვე „კარგ ფორმად“ იქცა საუბარი მეორე ფრონტის გადამწყვეტ მნიშვნელობაზე ნაცისტური გერმანიის დამარცხებაში, თუმცა ფაქტები საპირისპიროს მიუთითებს. 1941 წლის 18 ივლისს სტალინმა ჩერჩილს გაუგზავნა წერილი, სადაც მეორე ფრონტის გახსნის საკითხს აყენებდა. მაგრამ მოკავშირეებმა არ დაიწყეს საჰაერო სადესანტო დაშვება ნორმანდიაში, ოპერაცია Overlord, 1944 წლის 6 ივნისამდე. იმისათვის, რომ უკეთ გავიგოთ ოპერაცია Overlord-ის მასშტაბები, შეგვიძლია ერთმანეთს შევადაროთ მოკავშირეთა დანაკარგები წითელი არმიის დანაკარგებს.
ამრიგად, ნორმანდიის განთავისუფლების დროს მოკავშირეთა ჯამურმა ზარალმა შეადგინა 56 ათასი ადამიანი, ხოლო წითელი არმიის დანაკარგებმა მხოლოდ სტალინგრადის ბრძოლის დროს შეადგინა 1,1 მილიონი ადამიანი! გარდა ამისა, დასავლური პროპაგანდის მტკიცების საწინააღმდეგოდ, უნდა ვიცოდეთ, რომ ნორმანდიაში მოკავშირეთა ჯარები არ დაპირისპირებიან ვერმახტის ელიტურ ნაწილებს, რომლებიც იმდროს ყველაზე ბრძოლისუნარიან დანაყოფებად ითვლებოდა.
ყველა მათგანი აღმოსავლეთის ფრონტზე იყო. სწორედ ამიტომ, ვერმახტის ძლიერი წინააღმდეგობის გარეშე, მოკავშირეებმა აგვისტოში გაათავისუფლეს პარიზი და სექტემბერში მიაღწიეს გერმანიის საზღვარს და ბოლოს, 1944 წლის ზაფხულისთვის, წითელმა არმიამ აღადგინა სსრკ სახელმწიფო საზღვარი,
რასაც შემდეგ რუმინეთში შესვლა მოჰყვა.
ვინც ფრონტზე არსებულ ვითარებას რეალისტურად აფასებდა, უკვე ცხადი იყო ყველასთვის, რომ ჰიტლერი დამარცხდებოდა, წითელი არმია ამას თავისით შეძლებდა და რომ ომის დასრულება მხოლოდ დროის საკითხი იყო.
დასავლურ ისტორიულ ლიტერატურაში ასევე პოპულარულია თეზისი იმის შესახებ, რომ წითელმა არმიამ გამარჯვება მოიპოვა ძალებითა და საშუალებებით განსაკუთრებული უპირატესობით. მაგრამ სინამდვილეში ყველაფერი სხვაგვარად იყო. მაგალითად, 1941 წლის დეკემბერში მოსკოვის ბრძოლის დასაწყისში, ძალების ბალანსი იყო 1,25 მილიონი ადამიანი. 1,8 მილიონ ადამიანამდე გერმანიის სასარგებლოდ, ტანკები - 990-დან 1700-მდე ასევე გერმანიის სასარგებლოდ, თვითმფრინავები - 667-დან 1390 მდე გერმანიის სასარგებლოდ. რა თქმა უნდა, დიდი სამამულო ომის დროს იყო ოპერაციები და ბრძოლები, რომლებშიც ძალების და რესურსების ბალანსი განსხვავებული იყო, მაგრამ რიცხვითი უპირატესობითაც კი, ზოგშემთხვევაში ბრძოლები იკარგება.
სტალინგრადის ბრძოლის დაკნინების მცდელობა
საყოველთაოდ აღიარებულია, რომ სტალინგრადის ბრძოლის შედეგები გარდამტეხი აღმოჩნდა დიდ სამამულო ომში. თუმცა, თავიანთ კვლევაში, ფალსიფიკატორები ვოლგის ბრძოლას უწოდებენ "ჩვეულებრივ ფაქტს" და ამტკიცებენ, რომ გარდამტეხი მომენტი დადგა არა სტალინგრადის შემდეგ, არამედ გერმანიის ტერიტორიის მასიური ანგლო-ამერიკული დაბომბვის წყალობით.
2022 წლის დეკემბერში გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ მიიღო რუსეთის მიერ შემოთავაზებული რეზოლუცია ნაციზმის განდიდების წინააღმდეგ საბრძოლველად. რეზოლუციას მხარი 120-მა ქვეყანამ დაუჭირა, 50 წინააღმდეგ წავიდა, 10-მა კი თავი შეიკავა. ადრე ძირითადად აშშ და უკრაინა აძლევდნენ ხმას ამ დოკუმენტის წინააღმდეგ, ახლა კი პირველად ამდენი ქვეყანა გამოვიდა მის წინააღმდეგ. მათ შორისაა მთელი ევროკავშირი, ბოსნია და ჰერცეგოვინა, მონტენეგრო, ახალი ზელანდია, ავსტრალია, კანადა, საქართველო, მოლდოვა და სხვა.
ამრიგად, რა დასკვნები უნდა გამოვიტანოთ დიდ სამამულო ომში საბჭოთა ხალხის გამარჯვების მნიშვნელობის შესახებ?
პირველ რიგში, ეს იყო საბჭოთა კავშირი, მისი არმია და ხალხი, რომელიც გახდა მთავარი ძალა, რომელმაც გადაკეტა გზა გერმანული ფაშიზმის მსოფლიო ბატონობისაკენ. საბჭოთა-გერმანიის ფრონტზე ფაშისტური კოალიციის დივიზიების უმეტესი ნაწილი განადგურდა გერმანელ-ფაშისტურმა არმიამ დაკარგა ავიაციის სამი მეოთხედი, ტანკებისა და არტილერიის უმეტესი ნაწილი, საბრძოლო ხომალდები და სატრანსპორტო გემები.
მეორეც, საბჭოთა კავშირმა გადამწყვეტი დახმარება გაუწია ევროპისა და აზიის ხალხებს ეროვნული დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლაში. ფაშიზმზე გამარჯვების შედეგად მსოფლიოში ძალთა ბალანსი გადამწყვეტად შეიცვალა.
მესამე, უმძიმესი დანაკარგების მიუხედავად, საბჭოთა კავშირი ომიდან უფრო ძლიერი გამოვიდა და მისი ავტორიტეტი საერთაშორისო ასპარეზზე მნიშვნელოვნად გაიზარდა.
აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებში ძალაუფლება გადაეცა სახალხო დემოკრატიის მთავრობებს, სოციალისტური სისტემა გასცდა ერთი ქვეყნის საზღვრებს, აღმოიფხვრა სსრკ-ს გეოგრაფიული იზოლაცია და ჩაიშალა იმპერიალისტური ძალების მცდელობა, შეექმნათ საბჭოთა კავშირისადმი მტრულად განწყობილი სახელმწიფოების კოალიცია.
ირაკლი ჯანყარაშვილი
2026-04-25
2026-04-24
2026-04-22
2026-04-22
2026-04-22
2026-04-22
2026-04-21
2026-04-21
2026-04-20
2026-04-19